Deport Kaldırma Avukatı

Günlük dilde "deport" olarak anılan işlem, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nda "sınır dışı etme" olarak düzenlenmiştir. Karar, Göç İdaresi Başkanlığının talimatı üzerine veya re'sen valiliklerce alınır (m. 53/1) ve gerekçeleriyle birlikte yabancıya, yasal temsilcisine ya da avukatına tebliğ edilir. Sınır dışı etme kararı ile Türkiye'ye giriş yasağı ve idari gözetim birbirinden ayrı işlemlerdir.

YUKK m. 54'te sayılan hâller arasında; terör örgütü veya çıkar amaçlı suç örgütü ile ilişkili olduğu değerlendirilenler, giriş, vize ve ikamet işlemlerinde gerçek dışı bilgi ve sahte belge kullananlar, geçimini meşru olmayan yollardan sağlayanlar, kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından tehdit oluşturanlar, vize veya vize muafiyeti süresini on günden fazla aşanlar, ikamet izni iptal edilenler, ikamet izni süresini on günden fazla ihlal edenler, çalışma izni olmadan çalıştığı tespit edilenler ve hakkında giriş yasağı bulunmasına rağmen Türkiye'ye geldiği tespit edilenler yer alır.

YUKK m. 55 uyarınca, m. 54 kapsamında olsalar dahi; sınır dışı edileceği ülkede ölüm cezasına, işkenceye, insanlık dışı ya da onur kırıcı ceza veya muameleye maruz kalacağı konusunda ciddi emare bulunanlar, ciddi sağlık sorunları, yaş ve hamilelik nedeniyle seyahati riskli görülenler, hayati tehlike arz eden hastalığı için tedavisi süren ve gideceği ülkede tedavi imkânı bulunmayanlar, mağdur destek sürecinden yararlanan insan ticareti mağdurları ile tedavileri tamamlanıncaya kadar psikolojik, fiziksel veya cinsel şiddet mağdurları hakkında sınır dışı etme kararı alınmaz. Bu değerlendirme herkes için ayrı yapılır.

YUKK m. 53/3 uyarınca yabancı, yasal temsilcisi ya da avukatı, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine başvurabilir; başvuru ayrıca kararı veren makama da bildirilir. Başvurular, dosyanın tekemmülünden veya ara karar ya da duruşma gereken hâllerde bunların tamamlanmasından itibaren on beş gün içinde sonuçlandırılır ve mahkemenin kararı kesindir.

Evet. YUKK m. 53/3 son cümlesi uyarınca, yabancının rızası saklı kalmak kaydıyla, dava açma süresi içinde veya yargı yoluna başvurulması hâlinde yargılama sonuçlanıncaya kadar yabancı sınır dışı edilmez. Bu nedenle yedi günlük süre içinde başvuru yapılması, sürecin en belirleyici adımıdır.

YUKK m. 56 uyarınca sınır dışı etme kararı alınanlara, kararda belirtilmek kaydıyla Türkiye'yi terk edebilmeleri için on beş günden az olmamak üzere otuz güne kadar süre tanınır. Ancak kaçma ve kaybolma riski bulunanlara, yasal giriş veya çıkış kurallarını ihlal edenlere, sahte belge kullananlara, asılsız belgelerle ikamet izni almaya çalışanlara veya aldığı tespit edilenlere ve kamu düzeni, kamu güvenliği ya da kamu sağlığı açısından tehdit oluşturanlara bu süre tanınmaz. Süre tanınanlara harca tabi olmayan Çıkış İzin Belgesi verilir.

YUKK m. 9/3 uyarınca giriş yasağının süresi en fazla beş yıldır; kamu düzeni veya kamu güvenliği açısından ciddi tehdit bulunması hâlinde bu süre Göç İdaresi Başkanlığınca en fazla on yıl daha artırılabilir. Türkiye'den sınır dışı edilen yabancıların Türkiye'ye girişi ise m. 9/2 uyarınca yasaklanır.

YUKK m. 9/6 uyarınca Başkanlık, giriş yasağını kaldırabilir veya giriş yasağı saklı kalmak kaydıyla yabancının belirli bir süre için Türkiye'ye girişine izin verebilir. Talebin dayanağı ve sunulan belgeler, değerlendirmenin sonucunu etkileyen unsurlardır. Ayrıca m. 9/7 uyarınca bazı hâllerde ülkeye kabul ön izin şartına bağlanabilir.

Hayır. YUKK m. 9/4 uyarınca; vize veya ikamet izni süresi sona eren ve bu durum yetkili makamlarca tespit edilmeden önce Türkiye dışına çıkmak için valiliklere başvurup haklarında sınır dışı etme kararı alınan yabancılara, idari para cezalarını ödemiş olmaları ve Bakanlıkça belirlenen ihlal sürelerini aşmamaları kaydıyla giriş yasağı kararı alınmayabilir. Ayrıca Türkiye'yi terke davet edilenlerden süresi içinde ülkeyi terk edenler hakkında da giriş yasağı kararı alınmayabilir (m. 9/5).

Uygulamada "tahdit kodu" olarak anılan kayıtlar, yabancı hakkında verilen idari kararların sisteme işlenme biçimidir. Bu kodların içeriği ve karşılıkları kanunla düzenlenmemiş olup idari uygulamaya dayanır; bu nedenle internette dolaşan kod listeleri resmî kaynak niteliği taşımaz. Doğru yaklaşım, kaydın hangi idari işleme dayandığını dosya üzerinden belirlemek ve başvuruyu o işleme karşı yöneltmektir. Kod, tek başına bağımsız bir işlem değil, dayanak kararın kaydıdır.

YUKK m. 57/6 uyarınca idari gözetim altına alınan kişi, yasal temsilcisi ya da avukatı sulh ceza hâkimine başvurabilir; hâkim incelemeyi beş gün içinde sonuçlandırır ve kararı kesindir. Gözetim şartlarının ortadan kalktığı veya değiştiği iddiasıyla yeniden başvuru yapılabilir. Ayrıca m. 57/7 uyarınca avukatlık ücretini karşılama imkânı bulunmayanlara, talepleri hâlinde 1136 sayılı Avukatlık Kanunu hükümlerine göre avukatlık hizmeti sağlanır. Sınır dışı kararına karşı yedi günlük dava süresi ise ayrıca işler.

Evet. YUKK m. 57/A uyarınca belirli adreste ikamet etme, bildirimde bulunma, aile temelli geri dönüş, geri dönüş danışmanlığı, kamu yararına hizmetlerde gönüllülük esasıyla görev alma, teminat ve elektronik izleme yükümlülüklerinden biri veya birkaçı getirilebilir; bu yükümlülüklerin süresi yirmi dört ayı geçemez. İdari gözetimin devamında zaruret görülmeyen yabancılar için gözetim sonlandırılır ve bu yükümlülükler uygulanır (m. 57/4).

Aile birliği, Türkiye'de kurulmuş özel hayat ve aile hayatı ile ülkede geçirilen süre, kararın hukuka uygunluğu değerlendirilirken ileri sürülebilecek unsurlardır. Bununla birlikte bu durum tek başına otomatik bir koruma sağlamaz; kararın dayandığı sebep ile ileri sürülen aile bağının somut olarak belgelendirilmesi gerekir. Değerlendirme her dosya bakımından ayrı yapılır.

Giriş yasağı süresi dolduğunda ve kayıtlarda başka bir engel bulunmadığında yeniden giriş mümkün olabilir. Süre dolmadan gelinmek isteniyorsa, m. 9/6 uyarınca yasağın kaldırılması ya da yasak saklı kalmak kaydıyla belirli bir süre için giriş izni talep edilebilir. Ayrıca YUKK m. 15/1-(b) uyarınca Türkiye'ye girişleri yasaklı olanlara vize verilmeyeceğinden, vize başvurusundan önce kaydın durumu değerlendirilmelidir.

Sınır dışı kararına karşı açılan davalarda mahkeme, dosyanın tekemmülünden itibaren on beş gün içinde karar verir (m. 53/3). İdari gözetime itirazda sulh ceza hâkimi beş gün içinde karar verir (m. 57/6). Giriş yasağının kaldırılması gibi idari taleplerde ise süre, başvurunun kapsamına ve idarenin iş yüküne göre değişir; baştan kesin bir süre vermek mümkün değildir.

Ücret, Türkiye Barolar Birliği'nin her yıl yayımladığı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin altında olmamak üzere; işin kapsamı ve niteliğine göre yazılı avukatlık ücret sözleşmesiyle belirlenir.