İmar Hukuku · İstanbul

İstanbul İmar Avukatı

İstanbul imar avukatı Av. Malik Enes Kaplan; imar planına itiraz ve iptal davaları, parselasyon (18. madde) uygulamaları, yapı ruhsatı uyuşmazlıkları, yapı tatil tutanağı ve yıkım kararları ile riskli yapı ve kentsel dönüşüm süreçlerinde, askı ilanından idari yargıda dava ve kanun yollarına kadar hukuki hizmet sunar.

Sabit hat: 0212 401 58 63 · bilgi@eneskaplan.av.tr

  • İstanbul Barosu
  • Şişli / Nişantaşı
  • Ofiste veya online
İstanbul imar avukatı - imar planı iptali, yıkım kararı ve kentsel dönüşüm - Av. Malik Enes Kaplan
Kısaca

İmar Avukatı Ne Yapar?

İstanbul imar avukatı, taşınmazın yapılaşma hakkını etkileyen belediye ve Bakanlık kararlarına karşı malik ve yapı sahiplerini temsil eder. İmar planına bir aylık askı süresi içinde itiraz eder ve planın iptali için dava açar; parselasyonda kesilen düzenleme ortaklık payını denetler; yapı tatil tutanağı, yıkım kararı ve imar para cezasına karşı iptal davası açıp yürütmenin durdurulmasını ister; riskli yapı tespitine on beş gün içinde itiraz eder. İmar dosyalarında hak kaybı çoğu zaman esastan değil, kısa sürelerin kaçırılmasından doğar. Süreç 3194 sayılı İmar Kanunu ve 6306 sayılı kentsel dönüşüm kanunu çerçevesinde yürür.

Bilinmesi gereken rakamlar
1 ay
İmar planı askı ve itiraz süresi (3194 s.K. m. 8)
%45
Düzenleme ortaklık payının üst sınırı (3194 s.K. m. 18)
15 gün
Riskli yapı tespitine itiraz süresi (6306 s.K. m. 3)
5 yıl
Kesinleşen plana her hâlde dava süresi (3194 s.K. m. 8)
Süreç ve süreler

İmar Uyuşmazlıklarında Süreç ve Süreler

İmar hukuku, taşınmazın değerini ve kullanım imkânını doğrudan belirler. Plan değişikliğiyle kaybedilen imar hakkı, parselasyonda kesilen pay veya ruhsata aykırılık nedeniyle verilen yıkım kararı çoğu zaman geri dönülmez sonuçlar doğurur. Süreç 3194 sayılı İmar Kanunu ve 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun çerçevesinde yürür; idari yargı usulü için İstanbul idare avukatı sayfasına bakabilirsiniz.

01

İmar Planına İtiraz ve İptal Davası

İmar planları, onay tarihinden itibaren ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı ilan edilir; bu süre içinde plana itiraz edilebilir. Belediye meclisi itirazları on beş gün içinde kesin karara bağlar (3194 s.K. m. 8).

  • Kesinleşen imar ve parselasyon planlarına karşı kesinleşme tarihinden itibaren her hâlde beş yıl içinde dava açılabilir.
  • Plan, uygulama işlemi üzerine de dava konusu edilebilir (İYUK m. 7/4).
  • Plan değişikliği için muhtarlık duyurusu ve alana en az iki tabela konulması zorunludur.
02

Parselasyon (18. Madde) ve Düzenleme Ortaklık Payı

Belediyeler, imar hududu içindeki arsa ve arazileri maliklerin muvafakati aranmaksızın birleştirip imar planına uygun ada ve parsellere ayırabilir ve hak sahiplerine dağıtabilir. Bu sırada umumi hizmet alanları için taşınmazlardan düzenleme ortaklık payı (DOP) düşülür (3194 s.K. m. 18).

  • DOP, düzenlemeden önceki yüzölçümünün yüzde kırk beşini geçemez.
  • Aynı parselden kural olarak ikinci kez DOP alınamaz; istisna koşulları dava konusu yapılabilir.
  • Dağıtım cetveli, eşdeğerlik ve tahsis yeri hataları iptal davasının sık konularıdır.
03

Yapı Ruhsatı, Yapı Tatil Tutanağı ve Yıkım

Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapı tespit edilirse yapı mühürlenir ve inşaat durdurulur. Tutanak tarihinden itibaren en çok bir ay içinde yapı ruhsata uygun hâle getirilmezse ruhsat iptal edilir ve yapı encümen kararıyla yıktırılır (3194 s.K. m. 32).

  • Ruhsata bağlanamayacağı tespit edilen yapılarda bir aylık süre beklenmeden yıkım hükümleri uygulanır.
  • Yıkım kararı ve imar para cezasına karşı iptal davası ile birlikte yürütmenin durdurulması istenmelidir.
  • Ruhsatta yapıya başlama süresi iki yıl, bitirme süresi başlama dahil beş yıldır (m. 29).
04

Riskli Yapı Tespiti ve Kentsel Dönüşüm

Riskli yapı tespitine karşı malikler on beş gün içinde itiraz edebilir; itirazlar üniversite ve Bakanlık temsilcilerinden oluşan teknik heyetlerce karara bağlanır (6306 s.K. m. 3). Tespit işlemi, muhtarlıktaki ilanın son günü tebliğ edilmiş sayılır.

  • Riskli yapılarda uygulamaya, maliklerin paylarına göre en az üçte iki çoğunluğuyla karar verilir (6306 s.K. m. 6).
  • Kat karşılığı inşaat sözleşmesi için bkz. sözleşme avukatı.
  • Dönüşüm sürecinde kiracının tahliyesi için bkz. inşaat nedeniyle tahliye.
Hizmet alanları

İstanbul İmar Avukatı Hizmet Alanları

Plan ve parselasyon dosyalarında teknik veriler belirleyicidir; dağıtım cetvelleri, plan notları ve emsal hesapları ayrıca incelenir.

İmar Planına İtiraz ve İptal Davası

Nazım ve uygulama imar planları ile plan değişikliklerine askı süresi içinde itiraz; itirazın reddi üzerine plan ve uygulama işlemine karşı iptal davası.

Parselasyon (18. Madde) Uygulamaları

Düzenleme ortaklık payı oranının ve dağıtım cetvellerinin denetimi; mükerrer kesinti, eşdeğerlik ve tahsis yeri iddialarına dayalı iptal davaları.

Yapı Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzni

Ruhsat başvurusunun reddi, ruhsatın iptali, ruhsat süresinin dolması ve yapı kullanma izni verilmemesi işlemlerine karşı başvuru ve dava süreçleri.

Yapı Tatil Tutanağı ve Yıkım Kararları

3194 s.K. m. 32 kapsamında yapı tatil tutanakları ile encümen yıkım kararlarına karşı iptal davası ve yürütmenin durdurulması taleplerinin hazırlanması.

İmar Para Cezaları

Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapılaşma nedeniyle uygulanan idari para cezalarının dayanağının ve hesaplama yönteminin denetimi ile iptal davaları (3194 s.K. m. 42).

Riskli Yapı ve Kentsel Dönüşüm

Riskli yapı tespitine on beş gün içinde itiraz, teknik heyet sürecinin takibi, üçte iki çoğunluk kararları ve tespit işlemine karşı dava yolunun değerlendirilmesi.

İmar uyuşmazlıkları

Takip Edilen İmar Uyuşmazlıkları

İmar dosyalarında uyuşmazlığın hangi idari işleme dayandığı, izlenecek yolu ve süreyi belirler. Aşağıdaki başlıklar 3194 ve 6306 sayılı Kanunlar ile 7221, 7471 ve 7534 sayılı Kanunlarla yapılan değişiklikler çerçevesinde değerlendirilir.

İmar planları

  • Nazım ve uygulama imar planı iptali3194 s.K. m. 8
  • Plan değişikliği ve revizyonları3194 s.K. m. 8
  • Çevre düzeni planı uyuşmazlıkları3194 s.K. m. 8
  • "Yençok: serbest" yükseklik kararları3194 s.K. m. 8

Parselasyon

  • Parselasyon planının iptali3194 s.K. m. 18
  • Düzenleme ortaklık payı oranıDOP · %45
  • Mükerrer DOP kesintisi3194 s.K. m. 18
  • Tahsis yeri ve eşdeğerlik3194 s.K. m. 18

Ruhsat, yıkım ve ceza

  • Ruhsat reddi ve ruhsat iptali3194 s.K. m. 21
  • Ruhsat süresi ve yenileme3194 s.K. m. 29
  • Yapı tatil tutanağı ve mühürleme3194 s.K. m. 32
  • Encümen yıkım kararları3194 s.K. m. 32
  • İmar para cezaları3194 s.K. m. 42

Dönüşüm ve mülkiyet

Kentsel dönüşüm

İstanbul'da Kentsel Dönüşüm ve Riskli Yapı Süreçleri

İstanbul'da deprem riski nedeniyle riskli yapı tespiti ve kentsel dönüşüm, imar uyuşmazlıklarının en sık görülen başlıklarından biridir. İstanbul imar avukatı, riskli yapı tespitine itiraz, malikler arasında üçte iki çoğunlukla alınan kararlar, kat karşılığı inşaat sözleşmesi ve yeni projedeki imar hakları konusunda malikleri temsil eder.

Tespit işlemi yapıya asılan tutanak, e-Devlet bildirimi ve muhtarlıkta on beş günlük ilanla duyurulur; itiraz süresi ilanın son gününden itibaren işler. Bu sürenin kaçırılması, teknik açıdan haklı olunsa bile tespitin kesinleşmesine yol açabilir. İstanbul'da plan ve ruhsat işlemleri ilçe belediyeleri ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi nezdinde yürür; davalar İstanbul idare mahkemelerinde görülür.

  • Riskli yapı tespitine itiraz
  • Maliklerin karar süreçleri
  • Kat karşılığı sözleşme incelemesi
  • Yeni projede imar hakkı kontrolü
Süreç aşamaları

İmar Dosyalarında Süreç Nasıl İşler?

  1. 1

    Ön değerlendirme

    Tapu, imar durumu, plan paftası ve işlem evrakı üzerinden ilk değerlendirme yapılır.

  2. 2

    İşlem ve süre tespiti

    Dava konusu edilecek işlem belirlenir; askı, itiraz ve dava süreleri hesaplanır.

  3. 3

    İtiraz ve dava

    İdareye itiraz edilir; sonucuna göre iptal davası ve yürütmenin durdurulması istenir.

  4. 4

    Bilirkişi ve kanun yolları

    Keşif ve bilirkişi raporlarına itiraz ile istinaf ve temyiz aşamaları takip edilir.

Çalışma yaklaşımı: İmar dosyalarında uyuşmazlığın dayandığı idari işlemin doğru belirlenmesi ve sürelerin ilk aşamada hesaplanması esastır. Dağıtım cetvelleri, plan notları ve emsal hesapları teknik olarak incelenir; müvekkil sürecin her aşamasından anlaşılır biçimde haberdar edilir. Ücret, yazılı avukatlık sözleşmesiyle belirlenir.

Sık sorulan sorular

İstanbul İmar Avukatı Hakkında Sık Sorulan Sorular

İmar dosyalarında süreler kısadır. Tebliğ edilen karar veya askı ilanının tarihini not ederek iletişime geçebilirsiniz.

İmar avukatı ve imar planları

İstanbul imar avukatı ne yapar?

Kısaca: imar planı, parselasyon, ruhsat, yıkım ve riskli yapı kararlarına karşı itiraz ve dava süreçlerini yürütür. İstanbul imar avukatı imar planına askı süresinde itiraz eder, planın ve parselasyonun iptali için dava açar, yapı tatil tutanağı, yıkım kararı ve imar para cezasına karşı iptal davası açıp yürütmenin durdurulmasını ister, riskli yapı tespitine itiraz eder ve kentsel dönüşüm sürecinde malikleri temsil eder.

İmar planına nasıl ve ne zaman itiraz edilir?

3194 sayılı Kanun m. 8 uyarınca imar planları, onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir; bu bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. İtirazlar ve planlar, belediye meclisince on beş gün içinde incelenerek kesin karara bağlanır. Belediye ve mücavir alan dışında ise itirazlar valiliğe yapılır ve valilik on beş gün içinde karara bağlar.

Plan değişikliğinden nasıl haberdar olunur?

2020 yılında yapılan değişiklikle, imar planları ve bu planlardaki değişikliklerin nerede askıya çıktığına dair bilgilendirme ilanı, askı süresiyle eş zamanlı olarak ilgili muhtarlıkların panosunda duyurulur. Ayrıca plan değişikliği hakkında, değişikliğe konu alanda görülebilir şekilde en az iki adet tabela ile otuz gün süreyle bilgilendirme yapılır. Bu duyuruların yapılmamış olması, işlemin hukuka uygunluğu tartışmasında ileri sürülebilir.

Kesinleşen imar planına ne kadar süre içinde dava açılabilir?

3194 sayılı Kanun m. 8'e 2020 yılında eklenen hükümle, kesinleşen imar planları veya parselasyon planlarına karşı kesinleşme tarihinden itibaren her hâlde beş yıl içinde dava açılabileceği düzenlenmiştir. Bunun yanında İYUK m. 7/4 uyarınca düzenleyici işlem niteliğindeki planlar, uygulama işlemi üzerine de dava konusu edilebilir; düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması, buna dayalı işlemin iptaline engel değildir.

Planlarda "yençok: serbest" yükseklik belirlenebilir mi?

Hayır. 2020 yılında yapılan değişiklikle; sanayi alanları, ileri atıksu arıtma tesisleri, ibadethane alanları ve tarımsal amaçlı silo yapıları hariç olmak üzere imar planlarında bina yükseklikleri "yençok: serbest" olarak belirlenemez. Yürürlükteki planlarda serbest olarak belirlenmiş yükseklikler ise emsal değerde değişiklik yapılmaksızın, çevredeki mevcut teşekküller ve siluet dikkate alınarak plan değişikliği ve revizyonuyla ilgili idare meclis kararıyla belirlenir.

Parselasyon ve düzenleme ortaklık payı

Parselasyon (18. madde) uygulaması nedir?

3194 sayılı Kanun m. 18 uyarınca belediyeler; imar hududu içindeki arsa ve arazileri maliklerin muvafakati aranmaksızın birleştirmeye, imar planına uygun ada ve parsellere ayırmaya, hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya yetkilidir. Bu işlem sırasında umumi hizmet alanlarının oluşturulması ve düzenleme nedeniyle meydana gelen değer artışı karşılığında taşınmazlardan "düzenleme ortaklık payı" düşülebilir.

Düzenleme ortaklık payı en fazla ne kadar olabilir?

Kısaca: yüzde kırk beş. Düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenlemeden önceki yüzölçümlerinin yüzde kırk beşini geçemez. Bu pay, Kanun'da sayılan umumi ve kamu hizmet alanları dışında başka bir amaçla kullanılamaz; ilgili liste 5/12/2024 tarihli ve 7534 sayılı Kanun'la yeniden düzenlenmiştir.

Aynı parselden ikinci kez düzenleme ortaklık payı alınabilir mi?

Kural olarak herhangi bir parselden bir defadan fazla düzenleme ortaklık payı alınmaz. Ancak her türlü imar planı kararı ile yapılaşma koşulunda ve nüfusta artış olması hâlinde; uygulama sonucunda oluşan değerin önceki değerden az olmaması kaydıyla, önceki uygulamalardaki terk ve kesintiler dikkate alınarak, ilk uygulamadaki oranı yüzde 45'e tamamlamak üzere ilave kesinti yapılabilir. Bu koşulların gerçekleşip gerçekleşmediği dava konusu yapılabilir.

Parselasyon planı ne zaman yapılmak zorundadır?

3194 sayılı Kanun m. 18 uyarınca belediye veya valiliğin, parselasyon planlarını imar planlarının kesinleşme tarihinden itibaren beş yıl içinde yapması ve onaylaması esastır. Parselasyon planı yapılmaması sebebiyle doğacak her türlü kamulaştırma iş ve işleminden belediyeler veya valilikler sorumludur.

Ruhsat, yapı tatili ve yıkım

Yapı tatil tutanağı nedir ve nasıl tebliğ edilir?

Ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığı tespit edilirse, o andaki inşaat durumu tespit edilir ve yapı mühürlenerek inşaat durdurulur (m. 32). Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır; tebligatın bir nüshası muhtara bırakılır, bir nüshası da ilgili il müdürlüğüne gönderilir. Ayrıca yapının imar mevzuatına aykırı olduğu bilgisi, tapu kayıtlarının beyanlar hanesine işlenmek üzere en geç yedi gün içinde tapu dairesine bildirilir.

Yapı tatil tutanağından sonra ne kadar sürem var?

Kısaca: en çok bir ay. Tutanak tarihinden itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak mührün kaldırılmasını isteyebilir. Aykırılığın giderildiği veya ruhsat alındığı anlaşılırsa mühür kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi hâlde ruhsat iptal edilir ve yapı, belediye encümeni veya il idare kurulu kararının ardından yıktırılır; masrafı yapı sahibinden tahsil edilir.

Ruhsata bağlanamayacak yapılarda bir ay beklenir mi?

Hayır. 2018 yılında eklenen hükme göre, idare tarafından ruhsata bağlanamayacağı veya aykırılıkların giderilemeyeceği tespit edilen yapıların ruhsatı, bir aylık süre beklenmeden iptal edilir ve mevzuata aykırı imalatlar hakkında yıkıma ilişkin hükümler uygulanır. Bu tespitin dayanağı ve gerekçesi, dava aşamasında denetime tabidir.

Yıkım kararı alınmazsa ne olur?

Yapı tatil tutanağının düzenlendiği tarihten itibaren bir ay içinde yapının ruhsata uygun hale getirilmediği tespit edilmesine rağmen iki ay içinde hakkında yıkım kararı alınmayan yapılar ile yıkım kararı alınmış olmasına rağmen altı ay içinde ilgili idarece yıkılmayan yapılar, yıkım maliyetleri döner sermaye gelirlerinden karşılanmak üzere Bakanlıkça yıkılabilir veya yıktırılabilir; maliyet, yüzde yüz fazlasıyla ilgili idareden tahsil edilir.

Yıkım kararına ve imar para cezasına nasıl itiraz edilir?

Encümen yıkım kararı ve imar para cezasına karşı, tebliğden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılır (İYUK m. 7). Yıkım uygulanırsa dava konusuz kalabileceğinden, dava dilekçesinde yürütmenin durdurulması da talep edilmelidir. Aynı fiil için hem yıkım hem para cezası verildiyse her iki karar birlikte dava konusu yapılabilir.

Yapı ruhsatının süresi ne kadardır?

3194 sayılı Kanun m. 29 uyarınca yapıya başlama müddeti ruhsat tarihinden itibaren iki yıldır. Bu süre içinde yapıya başlanmadığı veya başlanıp da başlama müddetiyle birlikte beş yıl içinde bitirilmediği takdirde ruhsat hükümsüz sayılır ve yeniden ruhsat alınması zorunludur; başlanmış inşaatlarda müktesep haklar saklıdır. Ruhsat yenilenmesi ve plan tadili sırasında kural olarak ayrıca harç alınmaz.

Riskli yapı ve kentsel dönüşüm

Riskli yapı tespitine nasıl itiraz edilir?

6306 sayılı Kanun m. 3 uyarınca riskli yapı tespitlerine karşı malikler veya kanuni temsilcileri tarafından on beş gün içinde itiraz edilebilir. İtirazlar; üniversitelerce ilgili meslek disiplini öğretim üyeleri arasından görevlendirilecek dört ve Bakanlıkta/Başkanlıkta görevli üç kişinin katılımıyla oluşturulan teknik heyetlerce incelenip karara bağlanır.

Riskli yapı tespiti nasıl tebliğ edilmiş sayılır?

Riskli yapılar, tapu kütüğünün beyanlar hanesinde belirtilmek üzere tespit tarihinden itibaren en geç on iş günü içinde ilgili tapu müdürlüğüne bildirilir. Ayni ve şahsi hak sahiplerine tebliğ yerine geçmek üzere tespite ilişkin tutanak yapıya asılır, maliklere e-Devlet Kapısı üzerinden bildirilir ve ilgili muhtarlıkta on beş gün süreyle ilan edilir. Tespit işlemi, muhtarlıkta yapılan ilanın son günü tebliğ edilmiş sayılır; itiraz süresi bu tarihten itibaren hesaplanır.

Kentsel dönüşümde kararlar hangi çoğunlukla alınır?

Riskli yapılarda yeniden yapım ve uygulama kararları, maliklerin hisseleri oranında en az üçte iki çoğunluğuyla alınır (6306 s.K. m. 6). Karara katılmayan maliklerin durumu ve payları bakımından Kanun'da özel usuller öngörülmüştür; kararın alınış usulü ve içeriği ayrıca denetlenebilir.

Ücret

Avukatlık ücreti nasıl belirlenir?

Ücret, Türkiye Barolar Birliği'nin her yıl yayımladığı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin altında olmamak üzere; işin kapsamı ve niteliğine göre yazılı avukatlık ücret sözleşmesiyle belirlenir.

Hukuki inceleme

Bu sayfa, İstanbul Barosu'na kayıtlı Av. Malik Enes Kaplan tarafından hazırlanmıştır. İçerik; 3194 sayılı İmar Kanunu, 6306 sayılı Kanun, 2577 sayılı İYUK ile 7221, 7471 ve 7534 sayılı Kanunlarla yapılan değişiklikler esas alınarak gözden geçirilmiştir. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olaylar kendi koşulları içinde değerlendirilir. Son güncelleme: Eylül 2026

Süreler kısa

Askı, Tutanak veya Tespit Tarihinden İtibaren Süre İşliyor

İmar planına itiraz bir ay, riskli yapı tespitine itiraz on beş gündür. Kararı, tutanağı veya imar durumu belgesini WhatsApp üzerinden iletebilir, ofiste ya da 60 dakikalık görüntülü görüşmeyle dosyanızı değerlendirebilirsiniz.

WhatsApp'tan Evrak Gönderin 0553 774 30 80 0212 401 58 63 Halaskargazi Cad. No: 38-66 E/215, Şişli / İstanbul